Charlotte Mason i jej podejście do nauczania
Jeszcze zanim córka przeszła na edukację domową interesowała mnie pedagogika Charlotte Mason i nauczanie poprzez doświadczanie przyrody. Tak często zdarza się, że w pospiechu codziennego dnia przechodzi się obojętnie wobec cudu otaczającego nas świata. Podejście Charlotte Mason pozwoliło nam wszystkim bardziej uważnie patrzeć na otaczającą nas przyrodę, a mnie osobiście choć przez chwilkę spojrzeć na świat ciekawymi oczami dziecka. W końcu wystarczy krótki spacer, żeby znaleźć coś ciekawego. Nieważne, czy będzie to interesująca roślinka, piękny ptak, ciekawy kamień, najważniejsze jest aby zacząć zauważać i następnie przekształcić takie doświadczenie w naukę. W programach zgodnie z metodą Charlotte Mason na każdą porę roku zaplanowane są spacery przyrodnicze, które stanowią podstawę projektu i punkt wyjścia do ćwiczenia różnych umiejętności. Mój ulubiony projekt to tzw. Nature journal (dziennik/notatnik przyrodniczy) polegający na tworzeniu zapisków opatrzonych rysunkami, schematami, własnymi przemyśleniami. Notatniki przyrodnicze Charlotte Mason zainspirowały mnie do stworzenia własnej wersji. Taki projekt możemy przekształcić w lekcję matematyki, polskiego czy plastyki. Nieważne, czy dziecko stworzy rysunek, zorganizujemy wielkie liczenie ptaków, czy pomożemy stworzyć opis danego gatunku, najważniejsze że uruchomimy różne kompetencje. Wszystko zależy już od naszej wyobraźni. Dla nas punktem wyjścia były ptaki , ponieważ moje dzieciaki kochają je podglądać i wertować kolorowe albumy ze zdjęciami. Drugim celem było i nadal jest ćwiczenie poprawnego pisania i wyszukiwania informacji w książkach i Internecie.
Nasze pierwsze projekty
Zaczęliśmy od zwykłych zeszytów w kratkę i prostego pomysłu. Wychodziliśmy na dwór z lornetkami i obserwowaliśmy ptaki. Pierwszy nasz ptak to był gołąb grzywacz, który uwił sobie gniazdo w naszym świerku. Dużo radości sprawiło nam podglądanie jego codziennego życia. Właściwie okazało się wkrótce, że była to para gołębi, która doczekała się potomstwa i skrzeczała, gdy tylko zbliżaliśmy się do ich drzewa. Tak powstał pierwszy wpis. Znaleźliśmy w sieci ciekawy opis, który przeczytaliśmy, a Zuzia zrobiła rysunek z podpisem i zamieściła kilka podstawowych haseł. Z biegiem czasu projekt rozrósł się do wszystkich napotkanych zwierząt, a opisy stawały się coraz dłuższe. Następnie dołączył do nas Igor, który zaczął od wycinania, kolorowania i wklejania obrazków zwierzaków. Jeżeli nie potrafiłam znaleźć kolorowanki Zuzia malowała kontury, a Igor malował. W ten sposób powstało kilkanaście wpisów w każdym z notatników.
Nasz najnowszy projekt
W tym roku postanowiłam usystematyzować nasz dziennik o pewne stałe elementy jak data, dzień tygodnia, pora dnia (planujemy nocne tropienie jeża, który wyjada nam jedzenie od naszych kotów), miejsce w którym coś zaobserwowaliśmy i pogodę. Stworzyłam kartę pracy z polami do uzupełnienia i miejscem na rysunek i opis. Póki co wypełnione karty będziemy chować do teczki, a jak uzbieramy większą ilość to zrobimy okładkę i może przekształcimy to w projekt na koniec roku szkolnego. Ostatnio dzieci były na spacerze, gdzie zaobserwowały kaczkę krzyżówkę z młodymi. Powstał pierwszy wpis i nawet obyło się bez marudzenia, że trzeba coś napisać. Tak przyznaje się, że oprócz obserwacji natury projekt ten ma na celu rozwinięcie umiejętności samodzielnego pisania krótkich wypowiedzi. Na razie szukamy opisów razem, wspólnie czytamy i następnie Zuzia wybiera 2, 3 informacje, które chciałaby zapamiętać. Zanim córka zapisze zdanie najpierw rozmawiamy, później w większości przypadków zapisuję je na kartce, a Zuzia przepisuje. Coraz częściej nie jest już konieczne, abym najpierw ja pisała zdanie, mimo iż z ortografią wiadomo różnie bywa, ale cieszę się z samodzielności. Na naszej karcie jest miejsce na własne spostrzeżenia, odczucia które córka wpisuje już sama bez nadzoru. Igor wypełnił kartę na swoim poziome tj. pokolorował obrazek, wkleił go, a w miejscu notatki poćwiczył pisanie literki K. Poniżej zamieszczam karty pracy w języku polskim i angielskim. Planuję takie wyzwanie i zrobić jeden wpis po angielsku. Ciekawe czy się uda?
